Wijzigingen tijdens de bouw
Een van de voordelen van het zelf bouwen van een vliegtuig is dat je niet alleen een ruime keuze hebt met betrekking tot het type, maar ook dat je de uitrusting veelal kunt aanpassen aan je voorkeur. Echter voor de aanvraag van het speciaal-BvL wordt een verklaring vereist dat het vliegtuig is gebouwd conform het ontwerp. Om dit naar eer en geweten te kunnen doen zijn er wat mogelijkheden.
De ontwerper, meestal de kitfabrikant, specificeert vaak niet wat er aan instrumenten en radio/navigatieapparatuur ingebouwd moet worden. Ook de keuze van de motor is soms min of meer vrij binnen bepaalde grenzen. Het elektrisch systeem kan op kritische delen na door de bouwer aangepast of zelf ontworpen worden. Invullingen binnen de geboden keuzevrijheid van de ontwerper/kitfabrikant worden bij de aanvraag als "goedgekeurd door de fabrikant of ontwerper" beschouwd. Hiervoor hoeft dus geen wijzigingsaanvraag te worden ingediend. Let wel op dat de gemaakte keuzes binnen de mogelijkheden liggen van de "Certification Specifications" (CS) die voor jouw vliegtuig van toepassing zijn.
Wijzigingen die met de veiligheid te maken hebben, zoals sterkte/stijfheid, aerodynamica, besturing en aandrijving moeten met zorg behandeld worden
Bij dit soort wijzigingen moet door de ontwerper/kitfabrikant goedkeuring worden verleend. Is het niet mogelijk om zo een goedkeuring te krijgen dan kan bij andere bouwers van het zelfde type in Nederland en in de geaccepteerde landen (Australië, België, Canada, Duitsland, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten en Zwitserland) nagevraagd worden of die wijziging reeds bekend is. Een wijziging is dan acceptabel wanneer deze al is toegepast en toegelaten door de keurende instantie aldaar.
Onbekende wijzigingen die betrekking genoemde kritische onderwerpen plus de geluidsproductie, dienen vooraf "door de minister" goedgekeurd te worden. Om deze geaccepteerd te krijgen moet men aantonen dat de wijziging voldoet aan een gelijkwaardig veiligheidsniveau als in de van toepassing zijnde CS. Om dit aan te tonen is een beoordeling van een houder van een ontwerperkenning (part 21 DOA) of een geaccepteerde "externe deskundige" (b.v. TU Delft) nodig.
Dit lijkt op de procedure voor het bouwen van een eigen ontwerp, waar kritische delen van het ontwerp ook bewezen moeten worden. Wees u zich bewust, dat dit soort wijzigingen een moeizaam en vaak zeer kostbaar traject zijn. Over het algemeen geldt voor wijzigingen: bezint eer u begint! De benodigde bouw- en doorlooptijd van je project worden er altijd aanzienlijk langer van.
In het algemeen: Zorg voor goede documentatie van alle wijzigingen. Men kan het later nodig hebben bij de s-BvL aanvraag. Om moeilijkheden achteraf te voorkomen, is het zinvol eerst contact op te nemen met NVAV-TZ. Voor meer informatie over wijzigingen wordt verwezen naar de Regeling nationale veiligheidsvoorschriften luchtvaartuigen: https://wetten.overheid.nl/BWBR0043696/2024-03-07. De "CS-en” zijn te vinden op de EASA website. Voor de zelfbouw in Nederland is dat in de meeste gevallen CS-STAN, Standard changes and standard repairs CS-23 Motorvliegtuigen, CS-LSA Lichte sportvliegtuigen of CS-VLA Zeer lichte vliegtuigen.
Publicatiedatum 16/10/2026. Controleer altijd de huidige stand van zaken.